การวางแผนการเกษียณอายุ

จะเกษียณตอนอายุเท่าไหร่? หลังเกษียณอยากใช้ชีวิตแบบไหน? อยากทาอะไร? หลายคนวาดฝันถึงชีวิตในบั้นปลายไว้เป็นอย่างดี แต่หลายคนก็ยังไม่นึกถึงเรื่องนี้เลยสักครั้ง โดยเฉพาะหนุ่มสาวที่เพิ่งก้าวสู่วัยทางานอาจคิดว่าเป็นเรื่องของอนาคตอันยาวไกล ยังมีเวลาอีกตั้ง 20-30ปี เอาไว้อายปลาย ๆ เลข 4 หรือขึ้นเลข 5 ค่อยเตรียมตัวก็คงทัน ไม่ผิดหรอก...ถ้าคิดว่ายังมีเวลาเหลือเฟืออีกหลายปี แต่คุณคิดว่าตัวเองจะมีเรี่ยวแรงทางานและมีรายได้อย่างสม่าเสมอไปอีกนานเท่าไหร่? เพราะไม่ว่าใครก็ต้องมีช่วงวัยเกษียณฯด้วยกันทั้งนั้น และนั่นหมายถึง “การหยุดทางานประจา+ไม่มีรายได้หลักอีกต่อไป” แต่ก็ไม่ได้หมายความว่า...เมื่อเกษียณอายุแล้วคุณจะหยุดใช้ชีวิตหยุดใช้เงินทุก ๆ วันที่เหลืออยู่ คุณยังต้องกินต้องใช้ ยิ่งอายุยืนราวเท่าไหร่ คุณก็ยิ่งต้องใช้เงินมากขึ้นเท่านั้น ลองคิดดูเล่น ๆ ก็ได้...ถ้าคุณเกษียณตอน 60 และพิจารณาจากอายุขัยของญาติพี่น้องแล้ว ก็คาดว่าจะอยู่ถึงอายุ 80 ปี เท่ากับคุณต้องใช้ชีวิตหลังเกษียณโดยไม่มีรายได้ราว ๆ 20 ปี สมมติคุณมีค่าอาหาร 100 บาทต่อวัน หรือ 37,000 บาทต่อปี แสดงว่าคุณต้องเตรียมค่าอาหารหลังเกษียณไว้สูงถึง 7 แสนกว่าบาทเลยทีเดียว นี่ขนาดยังไม่รวมค่าใช้จ่ายอื่น ๆ อย่างค่าใช้จ่ายส่วนตัว ค่ารักษาพยาบาล ค่าเดินทางท่องเที่ยว ฯลฯ ยังต้องใช้เงินเยอะขนาดนี้ แล้วคุณจะเอาเงินมาจากไหนเพื่อให้เพียงพอใช้ไปตลอดชีวิต บางคนบอกไม่เห็นต้องทาอะไรมากมาย เดี๋ยวลูกหลานก็เลี้ยงดู ให้กินให้อยู่อย่างสุขสบาย บางคนบอกไม่ต้องห่วงเลยก็ได้ ยังไงรัฐก็มีสวัสดิการตั้งมากมายมอบให้ผู้สูงอายุอยู่แล้ว เรื่องของอนาคต...คงไม่มีใครฟันธงได้ร้อยเปอร์เซ็นต์ว่าจะเป็นไปตามที่เราคาด หากเรามองโลกในแง่ดีจนเกินไปเกิดวันหนึ่งรัฐบาลไม่พร้อมจะช่วยเหลือ แถมลูกหลานก็มีภาระรัดตัว ชีวิตเรามิต้องเคว้งคว้างไร้คนดูแลหรอกหรือ?

ฉะนั้น “ตนเป็นที่พึ่งแห่งตน” นั่นแหละ...ดีที่สุด เพราะชีวิตคนเราเกิดมาทั้งทีแก่ได้แค่ครั้งเดียว คงจะดีไม่น้อย...หากในช่วงบั้นปลาย เราได้ใช้ชีวิตตามที่ปรารถนาโดยไม่ต้องพึ่งพาใคร แถมมีเงินเลี้ยงตัวเองได้อย่างสบาย ๆ จนถึงวันสุดท้ายของชีวิต

มาถึงตรงนี้ หลายคนคงสงสัย...แล้วต้องมีเงินเท่าไหร่ถึงจะพอใช้สบาย ๆ ไปตลอดชีวิต?จริง ๆ มันขึ้นอยู่กับปัจจัยหลายอย่าง แต่เอาเป็นว่า...ถ้าคุณจะเช็คเงินออกมาที่ต้องมีคร่าว ๆ แบบที่ยังสามารถรักษาไลฟ์สไตล์ การใช้ชีวิตแบบเดิม ๆ เอาไว้ได้ก็ลองใช้สูตรนี้

ตัวอย่างเช่น เพลินใจตั้งใจจะเกษียณตอนอายุ 60 ปี และคาดว่าจะมีชีวิตอยู่หลังเกษียณอายุไปอีก 20 ปี ถ้าเพลินใจมีค่าใช้จ่ายปัจจุบัน 30,000 บาทต่อเดือน ค่าใช้จ่ายหลังเกษียณของเพลินใจจะเท่ากับ 21,000 บาทต่อเดือน (70%x30,000) หรือราว ๆ 252,000 บาทต่อปี จากนั้นก็นาไปคูณกับจานวนปีที่คาดว่าจะใช้ชีวิตหลังเกษียณอายุ ซึ่งก็คือ 20 ปี นั่นหมายความว่าเพลินใจควรมีเงินประมาณ 5,040,000 บาทตอนอายุ 60 ปี (252,000 x 20) ซึ่งก็ถือว่าเป็นจานวนเงินที่ไม่น้อยเลยทีเดียว อย่างไรก็ตาม หลังเกษียณแล้ว...คุณอาจมีเงินออมหรือเงินลงทุนบางส่วนที่สะสมไว้และสามารถนามาใช้ตอนเกษียณอายุได้โดยที่คาดไม่ถึง เช่น การทาประกันชีวิตแบบสะสมทรัพย์หรือแบบบานาญ เงินจากกองทุนสารองเลี้ยงชีพ เงินจากกองทุนบาเหน็จบานาญข้าราชการ (กบข.) รวมถึงเงินจากการลงทุนส่วนตัวหรือรายได้จากช่องทางอื่น ๆ ฯลฯ แต่โดยทั่วไปเงินออมเหล่านี้มักไม่มากพอที่จะทาให้คุณมีชีวิตที่สุขสบายหรือวิ่งตามความฝันในวัยเกษียณได้ ดังนั้น หากไม่อยากลาบากตอนแก่ ก็เริ่มคิดและออกแบบชีวิตในวัยเกษียณซะตั้งแต่วันนี้...ว่าต้องมีเงินเท่าไหร่ถึงจะพอใช้ไปตลอดชีวิต ถ้าขืนมานึกได้ว่าต้องเก็บออมตอนอายุย่างเข้าเลข 5 เค้าลาง “โคม่า” และ “ลาบากแสนเข็ญ” คงลอยมาอยู่ตรงหน้าตั้งแต่ยังไม่เกษียณเลยด้วยซ้า จึงจาเป็นอย่างยิ่งที่คุณต้องเตรียมตัวไว้ก่อน พร้อม “ลงมือออมให้เร็วที่สุด” เพื่อความมั่งคั่งและมั่นคงของตัวคุณเอง

คุณพร้อมหรือยัง...สำหรับวันเกษียณอายุ


เมื่อพูดถึงคาว่า “เกษียณอายุ” หลายคนอาจมองว่าเป็นการสูญเสียบางสิ่งบางอย่างไปจากชีวิต และ ไม่อาจยอมรับการเปลี่ยนแปลงที่จะเกิดขึ้นได้ แต่ในทางตรงกันข้าม หากมีความพร้อมและลองมองโลกใน แง่ดี ก็อาจพบว่า...ถึงเวลาแล้วที่คุณจะได้พักผ่อนและแสวงหาความสุขให้กับชีวิตได้อย่างเต็มที่เสียที ลอง มาดูแนวทางในการก้าวสู่ชีวิตหลังเกษียณอย่างมีความสุขกัน 

เตรียมใจ ช่วงหลังเกษียณอายุจะเกิดการเปลี่ยนแปลงหลายอย่าง ทั้งทางร่างกาย จิตใจ สังคม ตลอดจนฐานะทางการเงิน การเตรียมใจไว้ก่อนล่วงหน้าจะช่วยให้คุณสามารถปรับตัวและใช้ชีวิตได้อย่างมีความสุขในวัยเกษียณ

เตรียมกาย เป็นสิ่งจาเป็นที่ต้องเตรียมตั้งแต่อยู่ในวัยหนุ่มสาว ซึ่งการมีสุขภาพดีย่อมหมายถึงการใช้เวลาที่เหลืออย่างมีประโยชน์ ลดการเป็นภาระแก่ผู้อื่น มีอารมณ์และสุขภาพจิตที่ดี

เตรียมแผนการใช้เวลา เพื่อให้สามารถใช้ชีวิตในช่วงบั้นปลายได้อย่างมีเป้าหมาย รู้ว่าช่วงเวลาใดจะทาอะไร เช่น เวลาทางาน เวลาตรวจสุขภาพ เวลาท่องเที่ยวพักผ่อน เวลาออกกาลัง ฯลฯ

เตรียมครอบครัว ความผูกผันในครอบครัวระหว่างสามีภรรยาหรือพ่อแม่ลูกเป็นเครื่องบ่งชี้ในระดับหนึ่งว่าเมื่อเข้าสู่วัยสูงอายุจะมีความเอื้ออาทรระหว่างกัน ช่วยเหลือดูแลซึ่งกันและกัน

เตรียมเพื่อน รักษาสัมพันธภาพกับเพื่อนไว้ให้มั่นคง ไม่ว่าจะเป็นเพื่อนใหม่ เพื่อนเก่า เพื่อนบ้าน หรือเพื่อนร่วมงาน เพราะเพื่อนจะช่วยให้เกิดกาลังใจและมีเป้าหมายในการดาเนินชีวิตมากขึ้น

เตรียมแผนการใช้เงิน เพื่อให้คุณสามารถบริหารจัดการเงินก้อนสุดท้ายได้อย่างมีประสิทธิภาพ

 

การเตรียมความพร้อมทั้ง 6 ประการ เป็นสิ่งสาคัญที่ทุกคนไม่ควรมองข้าม เพราะหากคุณไม่มีการวางแผนหรือเตรียมความพร้อมใด ๆ คุณอาจต้องพบกับคาว่า “สายเกินไป” ที่จะเตรียมการในด้านต่าง ๆ เพื่อชีวิตหลังเกษียณได้อย่างทันท่วงที

 

วางแผนเกษียณทั้งที มีอะไรต้องคิดมาก


การที่คุณจะวางแผนและบริหารเงินออมเพื่อการเกษียณอายุของคุณได้อย่างมีประสิทธิภาพ หรืออย่างน้อยก็ ให้พอเพียงกับการดาเนินชีวิตต่อไปได้อย่างมีความสุข ควรคานึงถึงสิ่งต่าง ๆ ดังนี้

 

ระยะเวลาแห่งช่วงชีวิต (Longevity)

เป็นส่วนที่แสดงให้เห็นว่าคุณจะต้องใช้เงินออมของคุณไปอีกกี่ปีหลังจากเกษียณ โดยในปัจจุบันช่วงชีวิต โดยเฉลี่ยของผู้ชายคือ 72 ปี และของผู้หญิงคือ 75 ปี ซึ่งเทคโนโลยีการแพทย์ที่ก้าวหน้าขึ้นอาจทาให้มนุษย์ มีอายุยืนยาวกว่าค่าเฉลี่ยนั้น และเมื่อมีอายุยืนยาวขึ้น จานวนเงินที่ต้องการใช้ยามเกษียณอายุก็จะเพิ่มขึ้น ตามไปด้วย

อัตราเงินเฟ้อที่คาดว่าน่าจะเป็นไปในช่วงเวลาของการเกษียณอายุ (Inflation)

เงินเฟ้อเป็นสิ่งที่อยู่นอกเหนือการควบคุม และเป็นสิ่งที่ทาให้เงินออมที่คุณหามาด้วยความยากลาบากในแต่ ละปีต้อง “ด้อยค่า” ลงไปอย่างใช่ไม่ได้ ยิ่งระดับอัตราเงินเฟ้อสูงมากขึ้นเท่าใด เงินออมของคุณก็ด้วยค่าลง มากเท่านั้น

วิถีชีวิต (Life Style)

โดยทั่วไปคุณจะต้องการเงินประมาณ 70% ของรายจ่ายปัจจุบัน เพื่อเป็นค่าใช้จ่ายยามเกษียณอายุ ซึ่ง จานวนเงินนี้อาจแตกต่างกันออกไป ขึ้นอยู่กับคุณภาพชีวิต ปัญหาสุขภาพ ภาระค่าใช้จ่ายต่าง ๆ

สุขภาพ (Health)

หากเกิดปัญหาสุขภาพไม่ว่าก่อนหรือหลังเกษียณ เงินออมเพื่อการเกษียณของคุณย่อมที่จะประสบปัญหา อย่างแน่นอน ซึ่งทางเดียวที่จะช่วยบรรเทาปัญหาสุขภาพได้ก็คือ “การออกกาลังกาย”

 

ประเด็นทั้ง 4 หัวข้อที่กล่าวมาข้างต้น อาจถูกกาหนดได้ง่ายกว่าหากคุณอยู่ในช่วงใกล้จะปลดเกษียณแต่การ ประมาณการไว้คร่าว ๆ ก่อนปลดเกษียณซัก 20-30 ปี ก็เป็นสิ่งที่คุณน่าจะลองทาดู

 

คุณคิดว่าจะมีชีวิตยืนยาวถึงเท่าไหร่


5 ขั้นตอนเตรียมเกษียณบนกองเงิน

1.กาหนดอายุที่ต้องการ เช่น 60 ปี หรือ 55 ปี หรือจะ early ที่อายุ 45 ปี เพื่อจะได้รู้ว่า...เรามีเวลาเตรียมตัว เตรียมการ เตรียมสตางค์ อีกนานเท่าไหร่

2. ประมาณช่วงระยะเวลาหลังเกษียณ เช่น 20 ปี 25 ปี หรือ 30 ปี เพื่อให้รู้ว่าเราจะต้องใช้เงินหลังเกษียณ ไปอีกกี่ปี โดยประเมินจากญาติพี่น้องในครอบครัวว่าส่วนใหญ่เสียชีวิตที่อายุประมาณเท่าไหร่ ประกอบกับ ความแข็งแรงสมบูรณ์ของร่างกายและพฤติกรรมการใช้ชีวิตของเราว่าเสี่ยงมากเสี่ยงน้อยแค่ไหน

3.ประมาณการค่าใช้จ่ายหลังเกษียณ ประเมินจาก Lifestyle ที่ออกแบบไว้จะท่องเที่ยว พักผ่อน ฯลฯ แต่ อย่าลืมคานึงถึง “เงินเฟ้อ” ด้วย โดยประมาณเป็นรายเดือน แล้วคานวณเป็นปี จากนั้นก็คานวณตามช่วงอายุ หลังเกษียณ

4. ประมาณการรายได้หลังเกษียณ เช่น เงินบาเหน็จบานาญ เงินรับจากกองทุนประกันสังคม กองทุน สารองเลี้ยงชีพ รายได้จากการลงทุน การประกันชีวิต ฯลฯ

5. วางแผนการออมในปัจจุบัน จากประมาณการค่าใช้จ่ายและรายได้หลังเกษียณ เราก็จะรู้ว่าต้องเก็บเงิน เพิ่มอีกเท่าไรและจะสามารถวางแผนการออม การลงทุนอย่างเหมาะสมได้